Meditatie: Hoe word ik een rechtvaardige

Romeinen 4
1 Wat moeten wij nu zeggen over onze stamvader Abraham? 2 Indien hij als een rechtvaardige zou zijn aangenomen op grond van zijn daden, dan had hij zich daarop kunnen laten voorstaan. Maar niet tegenover God, 3 want wat zegt de Schrift? ‘Abraham vertrouwde op God, en dat werd hem als een daad van gerechtigheid toegerekend.

Dit moet wel één van de belangrijks vragen geweest zijn tijdens Paulus’ studie en opleiding: Hoe word ik een tsaddiek, een rechtvaardige?
Het is misschien niet direct ook onze gewichtigste levensvraag.
Daarom nog even wat kleur aanbrengen op dit zo eigensoortige Bijbelse ‘trefwoord’, in de hoop het wat dichter bij u te brengen: Mensen kunnen rechtvaardig zijn , maar ook dingen kunnen het zijn.

Zo zingt Psalm 23: Hij leidt mij op de (letterlijk) ‘rechtvaardige’ paden. Dat zijn wegen die niet halverwege doodlopen, maar naar een doel voeren. Een rechtvaardige is dus: betrouwbaar, je kunt er op aan. Hij doet, wat hij doen moet.
Zelfs mijn auto kan ik rechtvaardig noemen – zei ooit de theoloog Breukelman – namelijk, wanneer die doet wat hij doen moet: rijden!

Hoe word ik een rechtvaardige?
Rond deze fundamentele vraag kwam voor Paulus het kantelpunt te liggen, waardoor zijn eigen leven op zijn kop werd gezet: Als je zo voortdurend bezig bent met die vraag, en doorlopend je eigen boekhouding zit bij te houden, en zo consciëntieus ‘de beste van de klas’ probeert te zijn, ben je dan toch niet vooral alleen maar met jezelf bezig? Wij zouden kunnen vertalen: als je zo gefocust bezig bent op de vraag of je wel een goed christen bent, ben je dan – hoe gelovig het ook kan klinken – toch niet vooral op jezelf betrokken? We kennen toch allemaal het goede gevoel, waarmee we onszelf kunnen kietelen door eens iets nobels of goeds te doen?
Kijk dan toch eens naar Abraham: dat hij op God vertrouwde, dat was God al tsedaka genoeg! Daarmee werd hij voor God een rechtvaardige. Het gaat niet om het hoogst haalbare, nee, het gaat om de overgave van het vertrouwen.

Ik ben er niet zo zeker van dat wij, in onze omstandigheden, nog gemakkelijk geraakt worden door Paulus’ woorden…. Bij vertrouwen hoort overgave….. En kan vertrouwen in Gods goede zaak zover gaan dat we zelfs onze toekomst overgeven? Hoe veel willen wij zelf in handen houden?

Iemand scheef eens: voor de moreel hoogstaande mens is deze opstelling van Paulus een ergernis…. En alleen maar af en toe wordt er iemand schoksgewijs klaarwakker van deze gedachte… zoals een Augustinus, zoals een Luther, zoals Karl Barth… Dan beleven zij hun ‘Damaskus’.
En soms worden wij geraakt door hun schokgolven. Dan wordt even onze status niet meer vanuit eigen criteria bekeken, wordt onze ijdelheid, onze hoogmoed, onze moraal en onze religiositeit even ontmaskerd, en staan we naakt, in de schaduw van het kruis, maar in de zonnige glimlach van de goede God.

(uit een preek bij Romeinen 4 – Sytze de Vries)
ds. Wolter Broekema

Print Friendly, PDF & Email
Boekenlegger op de permalink.

Reacties gesloten.